Żmija zygzakowata
Jedyny jadowity wąż występujący w Polsce w naturze. Długość ok 75 cm. Żmije zygzakowatą można spotkać na całym obszarze Polski głównie w lasach, podmokłych łąkach, polanach leśnych. Zazwyczaj unika kontaktu z człowiekiem, nieprowokowana nie okazuje agresji. W Polsce żmija zygzakowata jest pod ochroną. Żmije są bardzo pożyteczne dla naszego ekosystemu. Jedna potrafi w ciągu sezonu zjeść do 25 dorosłych myszy.
Atakują, kiedy czują zagrożenie
Żmije żyją najczęściej w lasach i ich obrzeżach. Najłatwiej spotkać je w nasłonecznionych miejscach. Coraz częściej pojawiają się w pobliżu domów, w poszukiwaniu gryzoni, na które polują. Według wielu specjalistów żmije nie są zwierzętami, które atakują ofiarę znienacka. Żmija może ukąsić dopiero w momencie, gdy się na nią stanie lub gdy się na niej usiądzie. Ukąszenie jest wynikiem reakcji obronnej. Zwierzę łatwo spłoszyć, sami więc powinniśmy spokojnie się oddalić.
Jak unikać ukąszenia?
- Znając zwyczaje żmij można znacząco ograniczyć ryzyko ukąszenia stosując pewne zasady bezpieczeństwa:
- Nie należy dotykać żmij – należy je zostawić w spokoju i pozwolić im żyć (są objęte ochroną). Należy wycofać się powoli i bez paniki.
- Należy uważać, gdzie się siada – miło jest odpocząć na słonecznej polance, na przewróconym pniu pod miedzą. Pamiętać jednak trzeba, ze ta polanka jest także ulubionym miejscem odpoczynku żmij. Trzeba dokładnie obejrzeć takie miejsca.
- Idąc w miejsce, gdzie można spodziewać się obecności żmij, należy zakładać buty za kostkę. W razie przypadkowego nadepnięcia na żmiję pozwoli to uchronić się przed jadowitym ugryzieniem. Żmija najczęściej atakuje w takich wypadkach na wysokości kostki.
- Pilnowanie i edukacja dzieci. Żmije są spotykane nawet blisko domów. Trzeba więc wytłumaczyć dziecku, że nie należy dotykać i drażnić wygrzewających się na kamieniu węży (nieznanych zwierząt w ogóle).
Jak zareagować po ukąszeniu?
Jeśli dojdzie do ukąszenia, osoba poszkodowana i udzielająca pomocy powinny zachować spokój. Podczas udzielania pierwszej pomocy:
- przemyj ranę (najlepiej mydłem), aby usunąć jad i bakterie ze skóry
- na ranę możesz położyć zimny okład, żeby zmniejszyć obrzęk
- unieruchom ukąszoną kończynę i poruszaj się powoli, by jad wolniej rozprzestrzeniał się po organizmie.
Po ukąszeniu przez żmiję wskazana jest wizyta w szpitalu lub wezwanie karetki. Może się okazać, że konieczne będzie podanie surowicy i zastrzyku chroniącego przed tężcem. W 30–60 proc. przypadków żmija kąsa na sucho (bez wstrzyknięcia jadu). Wtedy też warto skonsultować się z lekarzem. Istnieje możliwość wystąpienia opóźnionej reakcji na jad.